Kế hoạch hành động tái định cư (RAP) dự án JICA2 – Hợp phần 1
20/03/2014 08:48:20

Kế hoạch hành động tái định cư (RAP) dự án JICA2 – Hợp phần 1 đã được UBND tỉnh Nghệ An phê duyệt tại quyết định số 621/QĐ-UBND.NN ngày 21/02/2013.

Phạm vi thu hồi đất và ảnh hưởng của việc thu hồi đất  

Theo thiết kế, phạm vi của dự án sẽ bao gồm 04 huyện Đô Lương, Yên Thành, Diễn Châu và Quỳnh Lưu. Tổng số xã bị ảnh hưởng 84; số xã hưởng lợi toàn dự án là 96 và hộ bị ảnh hưởng bởi do thu hồi đất vĩnh viễn  là 780 hộ. Diện tích thu hồi đất vĩnh viễn là 206.084 m2. Thu hồi đất tạm thời là 217.193 m2. Số hộ bị thu hồi diện tích đất nông nghiệp lớn hơn 20% chỉ có 3,2% tổng số hộ bị ảnh hưởng bởi Dự án, và không có hộ phải di dời.

 

Các biện pháp giảm thiểu   

Trong quá trình lập dự án, giữa tư vấn kỹ thuật và tư vấn chính sách an toàn đã có sự phối hợp chặt chẽ, cân nhắc để dự án đạt được 02 mục tiêu là: (i) phát huy tính hiệu quả của dự án đầu tư và đồng thời (ii) hạn chế thấp nhất việc thu hồi đất của các chủ sử dụng đất.

Có 05 phương án kỹ thuật đã được nghiên cứu cho các hoạt động khôi phục và nâng cấp kênh chính và các kênh nhánh, và 03 phương án đề xuất cho vùng tưới Bãi Ngang, để tìm ra phương án tối ưu với kinh phí đầu tư thấp và giảm thiểu việc thu hồi đất và tái định cư.

 

Khung chính sách và quyền lợi

Nguyên tắc cơ bản áp dụng cho việc chuẩn bị bản Kế  hoạch tái định cư này là : người bị ảnh hưởng bởi dự án phải được trợ giúp với nỗ lực của họ để cải thiện mức sống, khả năng tạo thu nhập và mức độ sản xuất so với trước khi có dự án hoặc tối thiểu cũng phải bằng với mức sống trước khi có dự án. Thiếu các cơ sở pháp lý về việc sử dụng đất đai không cản trở hộ bị ảnh hưởng có quyền lợi được bồi thường và/hoặc hỗ trợ khôi phục sinh tế. Tài sản bị thiệt hại phải được bồi thường theo giá thay thế.

Thời gian khóa sổ kiểm kê là thời điểm hoàn thành công tác kiểm kê tài sản thiệt hại. Theo đó, tất cả những hộ gia đình có đất hay tài sản bị ảnh hưởng sau ngày này sẽ không nhận được sự đền bù hay hỗ trợ từ dự án.

 

Chính sách của nhà tài trợ về tái định cư không tự nguyện

Nguyên tắc cơ bản:

-        Tránh tái định cư bắt buộc nếu có thể, hoặc giảm thiểu bằng cách lựa chọn các phương án thiết kế của dự án.

-        Trong trường hợp tái định cư không thể tránh khỏi thì các hoạt động tái định cư cần được nhận thức và được thực hiện theo các chương trình phát triển bền vững, cung cấp các nguồn đầu tư thích đáng để người bị ảnh hưởng bởi dự án. Những người bị ảnh hưởng cần được tham vấn đầy đủ và có cơ hội tham gia vào kế hoạch và các chương trình tái định cư.

-        Những người bị ảnh hưởng cần được trợ giúp cải thiện, nâng cao mức sống và điều kiện sống của họ, ít nhất cũng phục hồi như mức họ có trước khi bị ảnh hưởng hoặc mức sống hiện có trước khi bắt đầu thực hiên dự án, tùy theo mức nào cao hơn.

 

Chương trình phục hồi sinh kế 

Chương trình phục hồi cuộc sống là một trong những hoạt động quan trọng trong quá trình thực hiện công tác bồi thường tái định cư. Chương trình phục hồi cuộc sống bao gồm chương trình giới thiệu việc làm, cho vay tín dụng để giúp người bị ảnh hưởng nhanh chóng khôi phục mức sống của họ sau khi tái định cư.

 

Tổ chức, thể chế 

Hội đồng bồi thường giải phóng mặt bằng thuộc 04 huyện Đô Lương, Yên Thành, Diễn Châu và Quỳnh Lưu phối hợp với UNBD các xã trong vùng dự án thực hiện khảo sát đo đạc chi tiết, bồi thường và giải phóng mặt bằng, trong đó Ban QLDA tỉnh Nghệ An trực thuộc Sở Nông nghiệp &PTNT là cơ quan thường trực, và các cơ quan liên quan như Sở Tài chính, Sở Tài nguyên và Môi trường cùng phối hợp thực hiện.

 

Kế hoạch thực hiện

Kế hoạch tái định cư sẽ được thực hiện và hoàn thành trước khi thi công từng gói thầu thuộc các công trình dự án.

 

Phổ biến thông tin và tham vấn cộng đồng

Chính sách quyền lợi của dự án trong Kế hoạch Tái định cư này đã được lập với sự hợp tác chặt chẽ của chính quyền địa phương, các tổ chức quần chúng và những người bị ảnh hưởng nhằm thu hút tối đa sự tham gia của các thành phần này trong việc lập và thực hiện kế hoạch tái định cư (RP). Chính quyền địa phương 04 huyện, các xã, và những hộ bị ảnh hưởng phải di chuyển đã được phổ biến thông tin dự án qua các cuộc hội thảo cấp huyện, xã và cộng đồng, tham vấn trực tiếp, bảng hỏi về mức độ ảnh hưởng của dự án, biện pháp giảm thiểu và quyền lợi của các hộ dân trong vùng ảnh hưởng. Các thông tin thu được từ các cuộc tham vấn đã làm cơ sở để xây dựng kế hoạch tái định cư và các phương án bồi thường…

 

Giám sát và đánh giá

Việc thực hiện Kế hoạch Tái định cư sẽ được giám sát và kiểm tra nội bộ và sẽ do các thành viên Hội đồng, Tổ công tác về bồi thường, tái định cư của dự án thực hiện. Đồng thời, một đơn vị Giám sát độc lập cũng sẽ được thuê để giám sát việc thực hiện Kế hoạch Tái định cư và đánh giá mức sống và mức thu nhập của những người dân bị ảnh hưởng sau khi tái định cư.

 

Khiếu nại và giải quyết khiếu nại

Trong quá trình thực hiện Kế hoạch tái định cư, các khiếu nại sẽ được giải quyết theo trình tự đã được phê duyệt theo Khung chính sách tái định cư của dự án. Khiếu nại của hộ BAH sẽ được tiến hành theo trình tự 4 cấp, chính quyền  xã, huyện, tỉnh và tòa án hành chính cùng các cán bộ của Dự án giải quyết công bằng và nhanh chóng. Người khiếu nại sẽ không mất phí hành chính cho việc giải quyết khiếu nại.

 

Ước tính chi phí

Tổng kinh phí cho Kế hoạch tái định cư dự kiến là 123.266.000.000 đồng (Bằng chữ: Một trăm hai  mươi ba tỉ hai trăm sáu mươi sáu triệu đồng), tương đương 5.897.890USD theo Phương án lựa chọn. Kinh phí này đã bao gồm chi phí bồi thường hỗ trợ đất và các công trình kiến trúc bị ảnh hưởng bởi dự án, các chương trình phục hồi thu nhập, hỗ trợ trong giai đoạn chuyển tiếp, giám sát đánh giá, quản lý hành chính và kinh phí dự phòng.